Huyền Thoại Sao
Ngô Nguyên Dũng

Tăm Tre thức giấc vì một vài tiếng động lạ. Bóng tối mông mênh chung quanh. Trời chưa sáng, Tăm Tre sật sừ nhủ lòng. Tiếng động từ phòng ngủ ba má càng lúc càng rõ dần. Nghe như tiếng thủy tinh vỡ, tiếp theo là tiếng quát tháo. Tăm Tre bật ngồi dậy, mở mắt lơ láo trong bóng đêm. Nó vói tay bật chụp đèn đặt trên chiếc bàn con kê cạnh giường. Ánh sáng nhá nhem, vàng tái. Giường bên, Tí cũng đã tỉnh ngủ. Nó dụi mắt, ngơ ngác nhìn Tăm Tre. Có tiếng ai vỗ hay đập vật gì vào tường côm cốp. Rồi tiếng má nghèn nghẹn rưng rức. Tí trèo xuống giường, chạy sang, chui tót vào chăn, ôm lấy Tăm Tre, mếu máo. Tăm Tre ghì chặt em gái, vỗ về:
- Ðừng sợ!
Tí dúi mặt vào ngực anh, gật đầu. Từ phòng bên, không còn nghe tiếng khóc nữa mà là giọng kể của mẹ, đứt quãng, van xin, vấp váp không rõ. Tí thều thào:
- Ba về.
Tăm Tre lặp lại:
- Ừ, ba về rồi.
Những lần ba về, thường vào ban đêm, là có chuyện cãi vã với má. Tăm Tre nghe má kể lại, vì thời buổi kinh tế khó khăn, ba phải đi làm xa để kiếm tiền nuôi gia đình, thỉnh thoảng mới có dịp về thăm. Một điểm lạ, ba chỉ trở về vào đêm hôm khuya khoắt. Mỗi lần như thế, Tăm Tre lại tỉnh giấc vì những âm thanh xô xát, những lời trách cứ và khóc lóc.
- Tí muốn... muốn... đi đái.
Tí nhỏ nhẻ cất giọng, ngần ngại. Tăm Tre xô nhẹ Tí ra, thẳng thừng:
- Ðái gì giờ này?
Hai mắt Tí nhíu lại, mặt nhăn nhó khổ sở:
- Mắc thật mà. Anh dẫn Tí đi, nhá!
Tăm Tre tưởng tượng ra khoảng cách từ phòng tới nhà vệ sinh, ngắn thôi, nhưng phải đi ngang phòng ngủ ba má. Còn phải bật đèn nữa chứ. Tự dưng Tăm Tre cảm thấy bất an, ngại ngùng, sợ bị ai bắt gặp. Ðúng hơn, Tăm Tre không muốn thấy nét mặt hầm hầm hung tợn của ba, đầu tóc rối bung và những vết sưng bầm trên mặt má.
Tí thúc nhẹ vào tay Tăm Tre:
- Ði!
Tăm Tre rời giường, nắm tay Tí kéo xuống, càu nhàu:
- Lộn xộn quá.
Tăm Tre mở cửa, thò đầu nhìn ra hành lang tối om. Cửa phòng ba má đóng kín, một rãnh bên dưới hắt ra sáng loá. Tăm Tre giữ chặt tay Tí, rón rén, thấp thỏm. Ngang phòng ba má, tuyệt nhiên không còn nghe tiếng động nào. Tất cả trở nên im lặng khác thường. Những đoạn phim trẻ con, những mẩu chuyện cổ tích có hung thần và ác quỷ chuyên bắt cóc con nít hiện ra lởn vởn trong trí Tăm Tre. Một tay bấu chặt cổ tay Tí, tay kia Tăm Tre vo lại theo kiểu “ếm xì bùa” đọc được trong sách. Như thế, Tăm Tre và Tí tới phòng vệ sinh. Tăm Tre nhẹ nhàng mở cửa, đẩy Tí vào, khép lại. Tí phản đối:
- Tối hù hà.
Tăm Tre giải thích:
- Tại Tí chưa quen mắt, chờ một lát, sẽ thấy... sáng. Thật vậy, chốc sau Tăm Tre và Tí đã nhận ra lờ mờ những vật dụng trong phòng vệ sinh. Tăm Tre nhón chân bước tới kéo tấm màn nhựa che ô kính rộng. Thoắt cái, một luồng sáng tuôn vào như phép lạ. Tăm Tre ngước mặt. Khuôn trăng bụ bẫm treo trên đỉnh trời cao vợi, rộng thênh. Tinh tú nhấp nháy reo cười. Tăm Tre ngẩn người như bị mê hoặc. Chưa lần nào Tăm Tre chứng kiến cảnh trăng sao huyền hoặc như đêm nay. Tí bước lại, giật giật tay anh. Tăm Tre gắt khẽ:
- Xong rồi à?
Tí thỏ thẻ:
- Hết mắc rồi.
Tăm Tre nhăn mặt, cốc nhẹ vào đầu Tí, mắng:
- Nhiều chuyện quá. Hết mắc cũng phải đi!
- Lát nữa đã. Bế em lên!
- Ðể làm gì?
- Cho em ngắm với.
- Có gì đâu mà ngắm?
Tí nài nỉ:
- Bế đi mà!
Tăm Tre hậm hực quàng tay qua hai nách Tí, nhấc lên. Nặng quá. Tăm Tre buông Tí xuống, thở ra:
- Tí mập quá, anh bế không nổi.
Tí bướng bỉnh:
- Nổi mà, bế đi!
Tăm Tre sực nhớ tới chiếc ghế con mà Tí vẫn dùng kê chân mỗi khi đánh răng rửa mặt. Nó cẩn thận khuân ghế đặt cạnh ô cửa. Tí khoái chí trèo lên, tì người sát bệ cửa, hai tay kê cằm, nhìn ra. Ðêm an lành tươi mát. Trăng tròn trĩnh như chiếc bánh sinh nhật toả ánh sáng hoang đường. Sao ông sao bà, sao ba sao má, sao con sao cháu, cả dòng họ sao giăng mắc khắp đỉnh trời, chớp tắt như chuyện trò cùng nhau. Tăm Tre thủ thỉ:
- Tí biết gì không?
- Không.
- Mỗi vì sao là một con mắt.
Im lặng.
- Ở trên kia giống như ở dưới này, có người ở.
- Sao biết?
- Biết chứ sao không. Ðã là người thì phải có mắt.
Tí ngần ngừ một lát rồi gật đầu, nhưng không nói. Tăm Tre cố gắng thuyết phục:
- Tí không thấy mấy con mắt nhấp nháy à?
- Thấy.
Ðáp xong, Tí ngập ngừng lên tiếng:
- Mà tại sao nhiều mắt dữ vậy?
Tăm Tre quả quyết:
- Nhiều người thì nhiều mắt chứ sao?
Tí rụt rè:
- Người ở đâu sao không thấy mũi miệng, tay chân gì hết trơn.
- Tối quá, sao thấy được?
- Ban ngày cũng không thấy.
- Ban ngày, người ta... đi làm.
Tí thở hắt như người lớn, buông một câu lạc lõng:
- Tí đi đái đây.
Tăm Tre làu bàu:
- Lộn xộn quá. Nhớ đừng giật nước, nghe không!
Tí khựng lại:
- Sao vậy?
- Giật nước ồn ào, ba má nghe được thì sao!
Tí không đáp, lò dò bước lại bồn vệ sinh, rụt rè tụt quần, trèo lên. Tự dưng Tí thấy ánh trăng sáng quá. Trăng tô lên khoảnh da trống trên đùi Tí mảnh ánh sáng nhạt lờ. Tí nghĩ tới lớp da bụng thằn lằn trắng xanh gây cảm giác lạnh lẽo, vội vàng giơ tay lên che đùi, hướng mặt ra ô cửa. Tăm Tre vẫn quay lưng nhìn ra trời đêm, như thể đang lẩm nhẩm đếm từng đốm mắt sao. Tăm Tre đang đếm sao thật. Nhưng chỉ được vài chục chiếc là Tăm Tre lọng ngọng, không nhớ nổi cái nào đã đếm rồi, cái nào chưa. Hơn nữa, tiếng tiểu tiện lè xè của Tí khiến Tăm Tre không tài nào chú tâm được. Tăm Tre bực dọc, lẩm bẩm: “Lộn xộn quá!” Rồi, nó bất ngờ cảm thấy toàn thân như từ trên cao rơi xuống. Cảm giác hụt hẫng, chới với như vừa đánh mất điều mầu nhiệm giữa những kẽ tay. Tăm Tre còn đang xúc động vì nhiều cảm xúc khó phân thì Tí đã tới níu tay áo, thỏ thẻ:
- Xong rồi.
Tăm Tre hầm hừ:
- Thì sao?
- Anh dẫn Tí về phòng.
Tăm Tre xẵng giọng như bửa củi:
- Về một mình đi!
Tí xụ mặt:
- Em sợ.
- Sợ cái gì?
Tí liên tưởng dãy hành lang ám đầy bóng tối chực chờ. Nhưng đe doạ hơn cả là thứ tia sáng le lói, như tín hiệu cần phải đề phòng, hắt ra từ rãnh cửa phòng ngủ ba má. Không hiểu sao, Tí nói trớ đi:
- Sợ ma.
Tăm Tre nhăn mặt:
- Ma gì ở đây?
Tí lì lợm:
- Anh không dẫn Tí về phòng, Tí khóc à nhe! Còn giậm chân nữa đó!
Tăm Tre biết không làm gì được, đành kéo kín màn cửa, nắm tay Tí mò mẫm trong bóng tối mất ánh trăng. Tăm Tre và Tí nhẹ nhõm cả người khi thấy cửa phòng ba má không còn hắt sáng. Trở lại phòng, Tí chui vào chăn, ngủ một giấc đầy đặn. Còn Tăm Tre cứ trằn trọc, loay hoay với những chòm sao chớp tắt trên đỉnh trời cao mù. Như thế, cho tới sáng.

oOo

Má rót sữa nóng ra ly cho Tí và Tăm Tre, đưa cho mỗi đứa một cái muỗng. Tăm Tre múc bột ca-cao đổ vào ly, khuấy lanh canh. Tí thờ ơ ngậm đầu muỗng, mắt không rời khuôn mặt má. Trán má bầm tím, mắt trái và môi sưng húp như bị ong chích. Căn bếp sáng chủ nhật lặng lẽ như còn ngái ngủ. Tăm Tre bưng ly uống một ngụm. Vệt sữa ca-cao bết thành đường bên mép. Tí trỏ tay:
- Sữa dính mép kìa.
Tăm Tre không màng chùi, ngẩng mặt hỏi má:
- Ba đâu, sao con không thấy?
Má nhón lấy hai lát bánh mì vừa bật lên máy nướng, bỏ vào dĩa, giọng thờ ơ:
- Ði rồi.
Tăm Tre và Tí nhìn nhau ngơ ngác. Tí khẽ cất tiếng:
- Ba đi đâu vậy má?
Má cười xa vắng:
- Ði làm chớ đi đâu, hỏi ngộ.
Tăm Tre thắc mắc:
- Sao ba về mà không cho tụi con thấy mặt?
- Gấp quá, không có nhiều thì giờ.
Tăm Tre nhớ tới những âm thanh hỗn độn tối qua, muốn hỏi, nhưng ngại ngùng không dám, khi thấy ra những thương tích hằn dấu trên khuôn mặt má. Tăm Tre cúi mặt, lòng gợn buồn, vì lâu rồi Tăm Tre không gặp lại ba, kể từ hôm ba phải đi làm xa. Ðúng ra, ba có về thăm, nhưng chỉ vào ban đêm. Không lần nào báo trước. Thỉnh thoảng thức giấc giữa khuya vì những tiếng động lạ, Tăm Tre biết đang có mặt ba trong nhà. Những đêm ấy, Tăm Tre thường thao thức tới sáng. Lạ lùng thay, đêm nào ba về, trời cũng giăng đầy sao và trăng sáng vằng vặc. Tăm Tre hay ra ngồi cạnh cửa sổ, tẩn mẩn đếm sao để khỏi nghe tiếng xô xát, trách mắng rồi khóc lóc, vỗ về từ phòng ba má vọng sang. Tăm Tre đoán biết lờ mờ, có điều gì bí ẩn trong ngôi nhà này. Nhưng là điều gì?
- Ba có gởi quà cho hai đứa.
Má từ tốn nói. Tí reo lên:
- Thích quá. Quà gì vậy má?
- Má không biết, ba gói trong hộp.
Tí nhíu mày:
- Rồi làm sao biết quà nào của con, quà nào của anh Tăm Tre?
- Ba có ghi tên trên hộp, đừng lo!
Tí xô ghế, nhớn nhác dợm chân toan chạy tìm thì má đã khoác tay:
- Từ từ, có mất đi đâu mà vội. Ðể má vào phòng lấy cho hai đứa.
Má vừa bước đi, Tí quay mặt nhìn Tăm Tre, cười híp mắt:
- Thấy không, ba cũng còn thương tụi mình chớ bộ!
Tăm Tre nhún vai:
- Ừ, thương.
Tí cong môi ví von:
- Em mơ được một con búp-bê biết khóc, biết cười, biết đi, biết ngậm núm cao su, biết làm đủ trò như em bé thật. Em sẽ cho em bé ngủ chung giường, tắm chung bồn và ẵm em bé đi học để khoe với bạn.
Tăm Tre cười khỉnh:
- Khùng vừa thôi.
Vừa lúc ấy má bước vào, tay cầm hai gói quà bọc giấy hoa. Má đưa gói to cho Tí, gói nhỏ cho Tăm Tre. Tí tíu tít tháo giấy, mở hộp, reo lớn:
- A, một con gấu bông.
Tí áp con thú vào ngực, mặt rực sáng. Tăm Tre còn do dự, chưa mở quà thì má đã mỉm cười, giục:
- Tăm Tre mở quà đi con!
Thật sự Tăm Tre đã đoán ra đó là thứ quà gì. Hình thù cái gói thế kia thì chỉ có thể là một quyển sách. Lại sách, Tăm Tre ngán ngẩm nhủ thầm, tháo dây cột mà lòng không mấy vui. Quả thật, một quyển sách thiếu nhi. Tăm Tre lí nhí cám ơn, không tin vào mắt mình khi nhìn cái bìa sách in nhiều màu tuyệt đẹp. Ảnh vẽ một cậu bé nằm ngủ, mơ thấy cảnh trời đêm đầy sao. Có cái trông như một nụ hoa. Có cái là một hạt nút áo. Còn cái khác là một cánh bông tuyết... Tất cả nằm gọn trong bầu trời đêm nhỏ hẹp như quả bóng thoát ra từ chiếc đầu cậu bé tựa trên gối. Tăm Tre nhẩm đọc tựa sách: “Huyền thoại sao”, tâm tư rợn lên nỗi rạo rực khó tả. Cảm giác bất phân giữa nóng và lạnh, đêm và ngày, không buồn cũng không vui.
Má đặt tay lên vai Tăm Tre, mềm giọng:
- Sách vừa ý con không?
Tăm Tre lẳng lặng gật đầu. Sau bữa điểm tâm, Tăm Tre rút vào phòng, leo lên giường, mở sách đọc say mê.
“Thuở xưa, xưa lắm, lúc loài người và thú vật còn nói chung một ngôn ngữ, tại một ngôi làng hẻo lánh nọ trên mặt đất, có cậu bé tên Rabi. Rabi không giống như những đứa trẻ khác. Vừa lên năm, cậu đã biết tư lự vẩn vơ về sự sống của cỏ cây hoa lá. Lên sáu, đến tuổi tới trường, cậu đă bắt đầu thích làm thơ. Mẹ cậu hỏi tại sao, cậu trả lời, vì thơ là hơi thở của đời sống. Cha cậu không muốn cậu trở thành một kẻ ngông, cấm cậu làm thơ và đem đốt hết những bài thơ cậu làm. Từ dạo ấy Rabi tịnh khẩu. Một đêm mùa hạ có con đom đóm bay vào lều cỏ của Rabi, rù rì đánh thức cậu bé dậy nghe kể chuyện.
Ðom đóm đậu trên đầu gối Rabi, thầm thì:
- Thật ra ta không phải là sinh vật thuộc vào hành tinh này.
Chợt Rabi hết tịnh khẩu, xoe mắt hỏi:
- Vậy sao?
- Ta đến từ vũ trụ mênh mông ngoài kia. Ta là vì sao thứ hai ngàn không trăm năm mươi bảy bị đày xuống đây làm thân đom đóm.
- Tội nghiệp chưa. Mà đom đóm phải tội gì?
- Vì ngủ quên, ta đã không thắp sáng vào cái đêm bác sao chổi du hành, làm bác lạc lối, va vào Thổ tinh chết tan xác. Chắc cậu chưa biết điều này, mỗi một cánh sao trong vũ trụ thênh thang đều giữ một vai trò quan trọng, là điểm định hướng cho các tinh cầu ngoài không gian...
Rabi góp ý:
- Cho cả các loài chim đêm.
Ðom đóm ngần ngừ:
- Không... không biết, ta chưa nghe chuyện đó bao giờ. Ðời sống nơi đây, đối với ta, hoàn toàn mới lạ. Tất cả đều vội vã, ồn ào, rối loạn và nhiều bạo hành quá.
Rabi rụt rè hỏi:
- Nhưng... tại sao đom đóm biết Rabi ở đây mà tìm tới?
Ðom đóm bật cười, nghe như lá reo:
- Vì cậu là đứa trẻ lạ thường. Cậu có những bản năng của nhiều sinh vật góp lại. Ngay cả cảm tính của họ sao chúng tôi, cậu còn cảm được nữa là...
Rabi nhoẻn cười. Lần đầu tiên cậu cảm thấy được kẻ khác thông hiểu tuyệt đối. Ðom đóm vẫn rỉ rả chuyện trò:
- Cậu có để ý điều này, đời sống có những mâu thuẫn rất khó hiểu. Chẳng hạn cuộc đời của một vì sao cực kỳ dài, của một con đom đóm lại cực kỳ ngắn. Nhưng, dài hay ngắn, những đổi thay đều xảy ra trong chớp mắt. Mới đấy, ta còn ngạo nghễ soi sáng trên đỉnh trời mà giờ đây, ta chỉ là một con đom đóm tầm thường, đậu trên đầu gối cậu, kể lể ngớ ngẩn. Nhưng trước khi đời sống của con đom đóm kết thúc, ta muốn nghe cậu đọc thơ.
Rabi thở dài:
- Cha đem thơ của Rabi đốt hết rồi.
Ðom đóm cười xoà:
- Ðó là thứ thơ của giấy mực, còn loại thi ca của tâm hồn, đố ai thiêu huỷ được?
- Nhưng thi ca của tâm hồn Rabi cũng cháy mất rồi.
- Lửa chính là thơ.
- Không biết. Rabi chỉ thấy đời sống của đom đóm mới đúng là một bài thơ tuyệt đẹp.
- Của đom đóm hay của một tinh tú?
Rabi ngập ngừng:
- Có lẽ... Rabi thích... bài thơ sao hơn.
- Tại sao?
- Vì nó có đó, lấp lánh mãi trên trời đêm.
- Rabi là một cậu bé mơ mộng. Mơ tưởng nhiều quá, sẽ khổ, Rabi ơi!
- Tâm tính Rabi là vậy, biết làm sao bây giờ. Cũng như đom đóm, đang là một vì sao hạnh phúc, không dưng lơ đễnh, để giờ này hoá thân thành đom đóm, sống đời ngắn ngủi.
- Cũng thú lắm chứ. Ðời sống đom đóm tuy ngắn, nhưng không phải bận tâm vì những chuyện không đâu. Ta chỉ biết ăn, ngủ và nhởn nhơ tình tự.
Rabi ngạc nhiên thốt lên:
- Chỉ bấy nhiêu thôi sao?
Ðom đóm khúc khích cười:
- Còn hơn cách sống lạ đời của một cánh sao, ngủ ngày và thức đêm. Chán lắm, Rabi ạ!
Rabi nghĩ ngợi giây lát, rồi cất tiếng:
- Vậy sau này đom đóm sẽ hoá thân là gì?
Ðom đóm ngúc ngắc thân mình, chấm lân tinh run rẩy:
- Chưa biết.
- Nhưng đóm đóm thích sẽ là gì?
- Trở lại làm một vì sao.
Ðom đóm đáp không nghĩ ngợi. Rồi, không một lời từ giã, đom đóm chắp cánh lao qua khung cửa mở. Rabi mỉm cười nhìn theo chấm sáng ngoằn ngoèo ẩn hiện trong vòm lá đêm. Cậu bé nhoài người qua thành cửa, như muốn theo cùng. Chợt, cậu thấy ra trong kẽ lá chòm cây thưa, hé vội một vì sao long lanh. Sao sáng lắm, mới nguyên, như chưa một lần vấy bụi vũ trụ. Rabi say mê ngắm nghía cánh hoa sao, không chớp mắt. Cậu bé từ từ cảm nhận, đấy chính là đời sống tiếp nối của đom đóm. Và của chính mình.”

oOo

Quỳnh đặt tay lên vai bà Quế, hỏi:
- Tại sao chị lại làm vậy?
Người đàn bà rụt vai lại, lắc đầu:
- Không biết, không biết tại sao nữa.
- Ðã vậy thì thôi, lại còn dối gạt hai đứa nhỏ.
Bà Quế trợn mắt, gạt ngang:
- Chị dối gạt chúng nó bao giờ?
Quỳnh ôn tồn:
- Không lừa gạt, tại sao anh ấy chết mất xác trong chuyến đi chơi núi với bạn đã bao nhiêu năm mà chị vẫn không cho thằng Tăm Tre và con Tí biết, còn đóng kịch, tự hành xác mình bằng những chuyện gây gổ, bạo hành giữa đêm? Chi vậy không biết?
Bà Quế ngớ mặt, ấp úng:
- Anh ấy... anh ấy về thăm thật... về thật mà.
Quỳnh siết chặt tay chị, than van:
- Trời ơi, khổ quá.
Bà Quế vẫn điềm nhiên:
- Tin chị đi! Chuyện thật mà, anh ấy có chết bao giờ đâu, thỉnh thoảng lại về thăm nhà vào những tối đầy sao. Chị van xin anh ấy đừng đi nữa, nhưng anh ấy nhất định không chịu, còn đem chuyện tai tiếng cũ giữa chị với một người đàn ông khác ra hạch hỏi. Rồi anh ấy còn mạnh tay với chị. Chị khóc lóc xin lỗi. Chỉ có vậy.
Giọng người đàn bà ráo hoảnh, không cảm xúc. Tia mắt hoá dại. Quỳnh chắt lưỡi, rên rỉ:
- Chị quẩn trí mất rồi. Ðêm nào trời đầy sao là chị lại mê tưởng xằng bậy. Khổ quá!

Ngô Nguyên Dũng